Piza i okolica – co zobaczyć w tej części Toskanii? Gotowy plan! Zabytki, atrakcje, plaże i mnóstwo porad praktycznych

Piza to jedno z najsłynniejszych miast we Włoszech i dla wielu osób – zwłaszcza podczas pierwszej podróży do Toskanii – niemal obowiązkowy punkt programu. Czy jednak Piza naprawdę jest tak wyjątkowa, jak się o niej mówi? Krzywa Wieża to ikona rozpoznawalna na całym świecie i jeden z symboli Italii, a jednak samo miasto bywa postrzegane jako miejsce na krótki, trzygodzinny przystanek. Wielu turystów rozpoczyna wizytę od zdjęcia pod wieżą, następnie spaceruje po nasłonecznionym Campo dei Miracoli, a później zamawia lody albo spritza i szybko z Pizy wyjeżdża. Tymczasem Piza potrafi zarówno zachwycić, jak i rozczarować – wszystko zależy od Twoich oczekiwań i tego, jak zaplanujesz pobyt.

W październiku 2025 r., dokładnie 10 lat po pierwszej wersji artykułu, przygotowaliśmy ten przewodnik od podstaw – na bazie naszych doświadczeń z ponad dwudziestu podróży do Toskanii i kilku pobytów w Pizie.

Jeśli poszukujesz rzetelnych wiadomości z Włoch oraz wakacyjnych inspiracji, porad i darmowych przewodników to zapraszam Cię do obserwowania naszego konta na Instagramie.

To zbiór praktycznych wskazówek zarówno dla tych, którzy planują jednodniową wycieczkę do Pizy w ramach urlopu w Toskanii, jak i dla podróżnych przylatujących tu samolotem i chcących odkryć nie tylko miasto, ale też najciekawsze miejsca w okolicy. A jest ich naprawdę sporo ponieważ Piza to nie tylko świetna baza do zwiedzania Toskanii, ale także niezły punkt startowy do wizyty w słynnym Parku Narodowym Cinque Terre w sąsiedniej Ligurii.

Mój przewodnik zawiera aktualne informacje na styczeń 2026 r. Dokładam jednak starań, aby był regularnie aktualizowany.

Czy Piza naprawdę jest taka wyjątkowa?

Piza budzi skrajne emocje. Jedni się nią zachwycają – robią sobie zabawne zdjęcia przy Krzywej Wieży, zwiedzają tutejsze zabytki oraz klimatyzowane muzea, a po południu wypoczywają na plaży.

Natomiast inni wyjeżdżają lekko rozczarowani – zmęczeni tłumem, upałem oraz imigrantami próbującymi sprzedać tandetne pamiątki. Ponadto turyści bywają zazwyczaj nieświadomi, że bilety na Krzywą Wieżę warto kupić wcześniej przez internet, aby latem uniknąć kolejek.

Wielu to miasto kojarzy się wyłącznie z Krzywą Wieżą, dlatego po zrobieniu zdjęcia pod tym słynnym zabytkiem i krótkim spacerze po Campo dei Miracoli wracają do samochodu. Nic więc dziwnego, że na strzeżonym parkingu blisko Krzywej Wieży około 9:00 rano nie ma już wolnych miejsc. Jednak po 14:00 połowa miejsc na parkingu znów jest dostępna.

Tymczasem Piza ma do zaoferowania więcej: klimatyczne zaułki wzdłuż rzeki Arno, zabytkowe kościoły, urokliwe place i spokojną, toskańską atmosferę. W mieście można znaleźć naprawdę świetne restauracje i pizzerie, chociaż raczej nie w bezpośrednim sąsiedztwie Krzywej Wieży.

Ponadto w Pizie można też po prostu poplażować. Kilkanaście kilometrów od centrum znajduje się nadmorska dzielnica Marina di Pisa z długą, kamienistą plażą. Z centrum miasta bardzo często jeździ tam autobus linii 10 obsługiwany przez Autolinee Toscane.

My natomiast bardziej lubimy dziką, piaszczystą plażę w Marina di Torre del Lago Puccini, z której roztacza się widok na Alpy Apueńskie (na zdjęciu u góry, po prawej stronie). Położona jest ona niespełna 20 km od centrum Pizy. Uchodzi za miejsce wolności i swobody dlatego część tamtejszej plaży oraz nadmorskich klubów upodobała sobie społeczność LGBTQ+. To plaża z naturalnymi wydmami i bez zabudowy wokół dlatego widok kobiet kąpiących się topless, naturystów czy młodzieży nielegalnie biwakującej nocą na plaży jest tam czymś w zasadzie normalnym.

Piza jako baza wypadowa do zwiedzania Toskanii

Piza to także bardzo praktyczna baza noclegowa. Miasto jest świetnie skomunikowane z okolicą. Korzystając z bezpośrednich połączeń lotniczych z polskimi miastami można więc przylecieć do Pizy na tydzień lub dwa i zwiedzać Toskanię.

Z dworca kolejowego w Pizie stosunkowo często odjeżdżają pociągi do:

• Florencji – podróż trwa około godzinę (bilet 9,30 euro);
• Lukki – podróż trwa 30 minut (bilet 3,90 euro);
• Livorno – podróż trwa kwadrans (bilet 2,80 euro);
• Forte dei Marmi – podróż trwa 30 minut (bilet 5,00 euro);
• Cinque Terre – do dworca kolejowego w La Spezia można dojechać w nieco ponad godzinę. La Spezia jest „bramą do Cinque Terre”. Na tamtejszym dworcu można kupić Cinque Terre Card Treno i wyruszyć pociągiem na zwiedzanie słynnych miasteczek Parku Narodowego.

To tylko kilka przykładów ponieważ w Pizie krzyżują się dwie linie kolejowe – jedna biegnie wzdłuż wybrzeża, a druga w stronę Florencji więc możliwości na jednodniowe wycieczki z Pizy jest sporo. Ponadto uzupełnieniem połączeń kolejowych jest sieć linii autobusowych.

Dużym atutem jest również lotnisko położone nietypowo blisko centrum. Jeśli podróżujesz z lekkim bagażem, z terminalu do dworca lub do hotelu w centrum miasta możesz po prostu dojść pieszo.

Wynajem samochodu na lotnisku w Pizie

Jeśli Twoim celem są dzikie plaże poza miastami albo charakterystyczne dla Toskanii pagórkowate pejzaże, winnice i romantyczne, średniowieczne miasta, takie jak Volterra, San Gimignano, Bolgheri, Pienza czy Montepulciano, to raczej niezbędne będzie wynajęcie samochodu. Poza tym – posiadając samochód – możesz wybrać bardziej klimatyczny nocleg w Toskanii – w rustykalnym domu z kamienia albo w agroturystyce z basenem niczym z filmu „Ukryte pragnienia” Bernardo Bertolucciego.

Na lotnisku w Pizie działa kilkanaście wypożyczalni samochodów. Ceny wynajmu aut różnią się w zależności od sezonu i dostępności – możesz je porównać za pomocą wyszukiwarki Discovery Cars.

Co ważne w opcjach wyszukiwania Discovery Cars można zaznaczyć, że posiadasz jedynie kartę debetową mimo że część wypożyczalni wymaga karty kredytowej. Wówczas wyświetlone zostaną tylko wyniki firm, które mogą zabezpieczyć depozyt na karcie debetowej. Można tam także sprawdzić rzeczywiste opinie o poszczególnych wypożyczalniach.

Discovery Cars nie ma ukrytych opłat, co potwierdzają opinie w google: średnia ocena 4.5/5 na podstawie ponad 45 000 recenzji.

Gdzie szukać noclegów w Pizie?

Jeśli nie masz zamiaru wypożyczać samochodu, a planujesz codzienne wycieczki, to nocleg zarezerwuj w centrum Pizy, blisko dworca kolejowego i autobusowego. Tutaj są tanie supermarkety, pizzerie i restauracje oraz jest blisko z lotniska (można w zasadzie dojść pieszo).

Ta część miasta ma jeszcze jedną zaletę. Znajduje się tu przystanek autobusu linii 10, którym można dojechać z centrum Pizy na plażę do nadmorskiej dzielnicy Marina di Pisa. Połączeń nad morze w ciągu dnia jest naprawdę sporo.

Porada praktyczna: Piza jest pełna turystów, ale większość odwiedza ją tylko raz w życiu. W efekcie wiele hoteli ma już swoje lata, pokoje są wysłużone, a opinie gości często są przeciętne. Rezerwując nocleg, nie kieruj się wyłącznie ceną — to prosty sposób na rozczarowanie. Zwracaj uwagę na średnią ocenę gości w serwisach takich jak Booking.com i Google Maps oraz na lokalizację obiektu. Jeśli przylatujesz późnym wieczorem, wybierz hotel z całodobową recepcją. W tańszych miejscach za późny check-in często pobierana jest dodatkowa opłata.

Piza – noclegi, które warto rozważyć w centrum miasta

• Hotel Alessandro Della Spina*** – przyjemny hotel znajdujący się blisko stacji kolejowej oraz w pobliżu dworca autobusowego. Około kwadrans spacerem od głównych atrakcji Pizy. Rozsądne ceny. To dobra lokalizacja, jeśli poza samą Pizą masz zamiar codziennie wybierać się na wycieczki po Toskanii pociągami lub autobusami. Hotel jest czysty, pokoje ładne i klimatyzowane. W całym obiekcie jest wifi. Hotel posiada własny parking. Booking: 8,5/10, Google Maps: 4,4/5.

• Hotel Di Stefano*** – hotel położony jest 300 m od Piazza dei Cavalieri i 600 m od Krzywej Wieży, czyli w najbardziej urokliwej, zabytkowej części Pizy. Czyste i ładne pokoje, śniadanie w formie bufetu, klimatyzowane pokoje, całodobowa recepcja, bar i taras na dachu z leżakami – to główne atuty. Booking: 8,5/10, Google Maps: 4,4/5.

• Hotel Repubblica Marinara**** – 4-gwiazdkowy hotel o dobrym stosunku ceny do jakości. Położony jest nieco poza centrum, ale przez to jest tańszy. Klimatyzowane pokoje, wifi, śniadania w formie bufetu. Jeśli jedziesz samochodem dużym atutem jest bezpłatny, prywatny hotelowy parking. Blisko hotelu jest tani supermarket Esselunga oraz dobra restauracja i pizzeria Il Mio Capriccio. Booking: 8,3/10, Google Maps: 4,1/5.

Piza i jej 10 największych atrakcji – co warto zobaczyć?

Kwestie organizacyjne mamy już za sobą więc skupmy się teraz na tym, co najważniejsze. Poniżej znajdziesz niebanalne opisy 10 najważniejszych zabytków i atrakcji turystycznych miasta. Bez przesadnie długich historycznych odniesień, ale za to z dużą dawką informacji praktycznych.

1. Krzywa Wieża w Pizie

Słynna Krzywa Wieża (Torre Pendente) to symbol miasta i jeden z najbardziej rozpoznawalnych zabytków we Włoszech. Od 1987 r. jest wpisana na listę dziedzictwa UNESCO. Ma 58 metrów wysokości i od wieków odchyla się od pionu. Dziś przechył wynosi około 5°. Jej budowę rozpoczęto w 1173 r., a już kilka lat później niestabilne podłoże zaczęło powodować osiadanie fundamentów i przechylanie się wieży.

Wieżę można zwiedzać, wspinając się po 273 wąskich, spiralnych stopniach na taras widokowy, skąd rozciąga się panoramiczny widok na całe Campo dei Miracoli i czerwone dachy Pizy.

Jeśli jesteś seniorem lub masz kiepską kondycję, to – szczególnie w upalne, letnie dni – poważnie zastanów się czy warto wchodzić na górę. Wejście jest wyczerpujące i nie bez powodu na szczycie wieży umieszczono defibrylator przy którym cały czas dyżuruje ktoś z obsługi. Jak donosi włoski dziennik La Nazione w 2024 r. 45-letni turysta wchodząc na Krzywą Wieżę dostał zawału serca, a użyty przez obsługę defibrylator uratował mu życie.

Porada praktyczna: latem bilety na Krzywą Wieżę najlepiej kupić z około tygodniowym wyprzedzeniem na oficjalnej stronie internetowej opapisa.it. Jeśli natomiast bilety są tam już wyprzedane, to warto sprawdzić dostępność u dwóch zaufanych pośredników, jakimi są Tiqets oraz Get Your Guide. Z biletem internetowym idzie się bezpośrednio do wejścia na Krzywą Wieżę, z pominięciem kolejki do kasy. Wejście do Krzywej Wieży odbywa się na konkretną, wybraną wcześniej godzinę – trzeba tego przestrzegać.

Pamiętaj też, że na Krzywą Wieżę nie można wejść z plecakiem i torebką. Mnie obsługa zawróciła z kolejki prosząc abym męską torebkę zostawił bezpłatnie w znajdującej się obok przechowalni bagażu.

Ponadto – ze względów bezpieczeństwa – na wieżę nie mogą wchodzić dzieci, które nie ukończyły 8 roku życia.

2. Katedra w Pizie

Tuż obok Krzywej Wieży, w samym sercu Campo dei Miracoli, znajduje się katedra w Pizie (Duomo di Pisa). To wspaniały przykład architektury romańskiej, w której widać wpływy arabskie – to efekt kontaktów Pizy z portami Bliskiego Wschodu.

Katedrę konsekrowano w 1118 r., ale jej budowę oficjalnie zakończono nieco później – pod koniec XII wieku. Fasada z białego marmuru ozdobiona jest rzędami kolumn i misternymi rzeźbami.

Natomiast wewnątrz warto zwrócić uwagę na masywne kolumny z granitu przywiezionego z toskańskiej wyspy Elba. Nad nawą katedry znajduje się drewniany strop kasetonowy, który w XVII wieku zastąpił pierwotne odsłonięte wiązary. Wewnątrz można podziwiać liczne dzieła sztuki, mozaiki, obrazy i freski.

W 2018 r., dokładnie w 900. rocznicę konsekracji, zakończono trzyletni projekt rekonstrukcji wnętrza, dzięki któremu katedra odzyskała dawny blask.

Porada praktyczna: przy wejściu do katedry znajdują się pracownicy obsługi, którzy sprawdzają bilety i zwracają uwagę na strój zwiedzających. Nie są akceptowane odkryte ramiona, zbyt duże dekolty i krótkie sukienki. Byłem świadkiem jak – mimo posiadanych biletów – obsługa w upalny, wakacyjny dzień nie wpuściła młodych turystek, których sukienki zbyt wiele odkrywały.

3. Baptysterium św. Jana

Naprzeciwko głównego wejścia do katedry zbudowane zostało Baptysterium św. Jana. Budynek pod względem użytych materiałów, rozmiaru i stylu jest wspaniałym uzupełnieniem Campo dei Miracoli i wpisuje się w estetykę całego kompleksu. Podobnie jak w przypadku katedry, także tutaj użyto białego marmuru przeplatanego szarymi pasami, a na elewacji uwagę zwracają arkady i liczne zdobienia.

Baptysterium powstawało przede wszystkim w latach 1152 – 1180, chociaż wiele prac budowlanych toczyło się tu jeszcze znacznie później.

Ciekawostką jest fakt, że mury Baptysterium mają 2,63 m grubości, obwód całego budynku to nieco ponad 107 m, a wysokość to niemal 55 m. Z tego powodu jest to największe Baptysterium w całych Włoszech!

Porada praktyczna: wejście do Baptysterium św. Jana – podobnie jak do pozostałych zabytków kompleksu Campo dei Miracoli – objęte jest biletami. Dlatego przy okazji zakupu biletu na Krzywą Wieżę warto kupić odrobinę droższy, wspólny bilet na wszystkie 6 zabytków i muzeów.

4. Camposanto Monumentale (Cmentarz monumentalny)

Cmentarz monumentalny jest ostatnim z czterech elementów średniowiecznego zespołu Campo dei Miracoli. Został założony w XIII wieku. Początkowo był przeznaczony na „zbieranie” starych grobów i sarkofagów, które wcześniej rozsiane były wokół katedry. Chodziło o uporządkowanie przestrzeni sakralnej i uniknięcie rozproszonego pochówku. Natomiast z czasem Camposanto Monumentale stał się miejscem pochówku wielu wybitnych osobistości.

Kompleks ma układ prostokątnego krużganka z wewnętrznym dziedzińcem, który otoczony jest arkadami. W XIV wieku ściany wewnętrzne cmentarza zostały pokryte przez freski, poświęcone tematyce życia i śmierci, wykonane przez dwóch znaczących artystów epoki: Francesca Trainiego i Bonamico Buffalmacco.

Kiedy w lipcu 1944 r. Piza znajdowała się w rękach hitlerowców, samoloty amerykańskie dokonały zmasowanego ataku lotniczego na miasto. Wówczas zapalił się drewniany dach cmentarza, a pokrywające go ołowiane płyty stopiły się, rozlewając się po freskach. Wiele z nich zostało całkowicie zniszczonych, a te nieliczne, które ocalały, były poważnie uszkodzone. Po wojnie przez dziesięciolecia prowadzono prace restauracyjne, ale nie udało się przywrócić pierwotnego wyglądu fresków.

5. Museo dell’Opera del Duomo

Na koniec zwiedzania kompleksu wokół Campo dei Miracoli warto odwiedzić jeszcze niepozorne Museo dell’Opera del Duomo, które po trwającym kilka lat remoncie, ponownie zostało otwarte w 2019 r. Muzeum jest nowoczesne, klimatyzowane (co w upalne lato nie jest bez znaczenia) oraz ma czyste, bezpłatne toalety, co także jest istotne dla turystów. Tutaj nie ma tłumów takich jak wokół Krzywej Wieży czy przed katedrą. Eksponaty ogląda się niespiesznie, odpoczywając od zgiełku.

Wśród najważniejszych eksponatów muzeum są m.in. oryginalne drzwi „La porta di Bonanno” nazywane też „Porta di San Ranieri”, które ocalały z wielkiego pożaru katedry w 1595 r. Drzwi zostały wykonane w XII wieku i posiadają 24 płyty z brązu z płaskorzeźbami przedstawiającymi sceny z Nowego Testamentu. W muzeum to jeden z najważniejszych zabytków. Natomiast w transepcie katedry (naprzeciwko wejścia do Krzywej Wieży) umieszczono obecnie kopię drzwi Bonanno.

6. Piazza dei Cavalieri i Palazzo della Carovana

Historyczne centrum Pizy przez turystów często traktowane jest nieco po macoszemu. Ograniczają się oni bowiem do zwiedzania terenów wokół Krzywej Wieży, a tymczasem stare miasto jest bardzo urokliwe, a w ostatnich latach przechodzi regularne remonty poszczególnych budynków i placów. Na starówce warto napić się kawy lub zjeść obiad. Ceny są nieco niższe, a jakość dań wyższa niż w lokalach w bezpośrednim sąsiedztwie Campo dei Miracoli.

Od czego rozpocząć zwiedzanie historycznego centrum Pizy? Z okolic Krzywej Wieży ulicami Via Santa Maria i Via dei Mille warto przejść na Piazza dei Cavalieri (Plac Rycerzy). Wokół placu stoją ważne budynki: Palazzo della Carovana, kościół Santo Stefano dei Cavalieri, Palazzo dell’Orologio, Palazzo del Consiglio dei Dodici i Palazzo Puteano. Wszystkie razem tworzą harmonijny zespół architektoniczny wpisany w barokowo-renesansową estetykę Medyceuszy. W średniowieczu Piazza dei Cavalieri był politycznym i administracyjnym sercem Pizy.

Najważniejszym spośród wszystkich budynków na placu jest Palazzo della Carovana. Zaprojektowany przez Giorgio Vasariego i wzniesiony w latach 1562-1564 na zlecenie księcia Florencji – Kosmy I Medyceusza. Obecnie w budynku swoją siedzibę ma prestiżowa uczelnia Scuola Normale Superiore di Pisa.

7. Ogród Botaniczny

Nieopodal Krzywej Wieży znajduje się Ogród Botaniczny. Został założony w 1543 r., co czyni go pierwszym uniwersyteckim ogrodem botanicznym na świecie. Pierwotnie zbudowano go nad brzegiem rzeki Arno, ale w 1591 r. zdecydowano o przeniesieniu ogrodu na obecne miejsce. W kolejnych dekadach ogród stopniowo powiększano do około dwóch hektarów. Znajdują się w nim rośliny z kilku kontynentów i z różnych stref klimatycznych, a także zabytkowe szklarnie, muzeum botaniki oraz niewielki ogród wodny.

Opiekę nad Ogrodem Botanicznym od wieków sprawuje Uniwersytet w Pizie, który do dziś wykorzystuje ogród w celach naukowych.

Zwiedzanie ogrodu to świetna atrakcja szczególnie dla rodzin z małymi dziećmi. Wąskie alejki prowadzą wśród rzadkich okazów drzew i krzewów, a tablice informacyjne pozwalają poznać historię oraz znaczenie poszczególnych gatunków. Ogród szczególnie atrakcyjny jest wiosną i latem, gdy kwitną najciekawsze rośliny, ale przez cały rok zachwyca spokojną atmosferą.

Porada praktyczna: Ogród Botaniczny czynny jest codziennie za wyjątkiem 1 i 6 stycznia oraz 25 i 26 grudnia. Godziny otwarcia różnią się w zależności od miesiąca. Bilet wstępu kosztuje 6 euro, ulgowy – 3 euro (dla dzieci od 6 do 12 roku życia), a bilet rodzinny (2 osoby dorosłe z dziećmi do 18 roku życia) – 12 euro.

8. Spacer Borgo Stretto i Corso Italia czyli Piza na co dzień

Borgo Stretto to najpiękniejsza ulica w historycznym centrum Pizy – z dającymi cień arkadami, średniowiecznymi kamienicami i eleganckimi sklepami. Pod arkadami mieszczą się butiki, antykwariaty i kawiarnie, w których od wieków spotykali się studenci i profesorowie z Uniwersytetu w Pizie.

Nad brzegiem rzeki Arno, w pobliżu Borgo Stretto, znajduje się historyczna kawiarnia i cukiernia Caffè & Pasticceria dell’Ussero dal 1775 – jak sama nazwa mówi – istniejąca od XVIII wieku. Warto wstąpić na kawę i słodką przekąskę, tym bardziej, że ceny są stosunkowo przystępne.

Spacerując Borgo Stretto, można poczuć atmosferę dawnej Pizy – eleganckiej, ale jednocześnie tętniącej życiem dzięki bliskości uniwersytetu.

Natomiast po drugiej stronie rzeki Arno znajduje się Corso Italia – główny deptak handlowy Pizy. To szeroka ulica łącząca most Ponte di Mezzo z Piazza Vittorio Emanuele II. Wzdłuż niej działają sklepy znanych marek odzieżowych Zara, Motivi, H&M, Intimissimi, Tezenis oraz drogerie Douglas czy Bottega Verde. Przy Corso Italia są też księgarnie, sklepy z pamiątkami, bary i lodziarnie.

Spacer Borgo Stretto i Corso Italia to połączenie historii, zakupów i codziennego życia mieszkańców Pizy – obowiązkowy punkt zwiedzania poza okolicą Krzywej Wieży.

9. Kościół św. Michała w Borgo

Przy Borgo Stretto znajduje się Chiesa di San Michele in Borgo – jeden z najstarszych kościołów w Pizie. Jego budowa pierwotnie zakończyła się w 1016 r., ale w XIV wieku przebudowana została fasada kościoła, którą wzniesiono z białego marmuru, z charakterystycznymi dla Pizy arkadami i małymi kolumnami. W ten sposób kościół św. Michała w Borgo nawiązuje swoim wyglądem do pobliskiej katedry.

W ciemnym, barokowym wnętrzu kościoła skrywają się freski i malowidła datowane na okres od XIII do XVIII wieku. Warto zwrócić uwagę na XIV-wieczny krucyfiks, który jest dziełem Nino Pisano.

Kościół – dzięki swojemu położeniu w samym sercu ruchliwego Borgo Stretto – idealnie wpisuje się w spacer po centrum Pizy. Pozwala na chwilę wytchnienia od zgiełku głównych ulic. Ponadto w upalny dzień wnętrze kościoła daje przyjemny chłód, co jest dodatkowym argumentem aby tutaj wstąpić.

10. Piza podziwiana wzdłuż rzeki Arno

Spacer wzdłuż brzegu rzeki Arno to najlepszy sposób, by zobaczyć inne oblicze Pizy niż tylko Plac Cudów z Krzywą Wieżą. Brzegi rzeki oplatają Lungarni – reprezentacyjne ulice otoczone eleganckie pałacami i kamienicami z czasów średniowiecza i renesansu.

Najbardziej efektowny widok roztacza się z Ponte di Mezzo, skąd można podziwiać fasady pałaców odbijające się w wodzie, a wieczorem także iluminacje. To właśnie tutaj co roku 16 czerwca odbywa się słynna Luminara di San Ranieri, kiedy całe miasto rozświetlają tysiące świec ustawionych wzdłuż Arno.

Spacerując wzdłuż brzegu rzeki warto zwrócić uwagę na mały kościółek Santa Maria della Spina, wzniesiony w 1230 r. To perła gotyku, która zachwyca bogato zdobioną fasadą. Ze względu na bliskość rzeki i osiadanie terenu kościół był kilkukrotnie odrestaurowany i przebudowywany. Najbardziej znacząca interwencja budowlańców miała miejsce w 1871 r., kiedy to budynek został całkowicie rozebrany i odbudowany na nieco wyższym poziomie, tak aby rzeka już mu nie zagrażała.

Rzeka Arno wprowadza do Pizy niezwykłą harmonię. Łączy codzienne życie mieszkańców, spacerujących studentów i turystów, którzy zatrzymują się tu, by spojrzeć na miasto z innej perspektywy niż ta najbardziej znana z pocztówek.

Czy Piza ma ładną plażę? 3 różne plaże w Pizie i w bliskiej okolicy

Prawie wszystkie internetowe przewodniki po Pizie ograniczają się tylko do samego miasta i ewentualnie plaży w Marina di Pisa. Tymczasem ciekawych plaż w okolicach Pizy jest znacznie więcej.

Poniżej opisuję trzy najbliższe plaże, z których każda jest zupełnie inna. Natomiast o wiele więcej informacji o plażach Toskanii znajdziesz w moim przewodniku po Toskanii oraz w oddzielnym artykule, w którym skupiam się wyłącznie na wybrzeżu Toskanii.

Marina di Pisa – plaża kamienisto-piaszczysta

Chociaż historyczne centrum Pizy nie leży nad morzem, to do nadmorskiej dzielnicy Marina di Pisa – położonej w miejscu, w którym rzeka Arno wpada do morza – z centrum miasta jest 13 km.

Marina di Pisa powstała pod koniec XIX w. jako kurort wypoczynkowy dla mieszkańców Pizy i Florencji. Do dziś zachowała charakter spokojnego miasteczka z eleganckimi willami w stylu liberty, małą przystanią jachtową i zadbanym nadmorskim bulwarem.

Plaża w Marina di Pisa jest w większości kamienista. Jest to mało wygodne dlatego do morza warto zabrać ze sobą odpowiednie obuwie. Z drugiej jednak strony białe kamyczki ładnie mienią się w słońcu i kontrastują z turkusowym morzem. Tylko niewielkie fragmenty plaży w Marina di Pisa są piaszczyste, a przez to bardziej zatłoczone. Zazwyczaj jest tam więcej osób niż na kamienistym odcinku plaży, co zresztą widać na moich zdjęciach.

W Marina di Pisa są zarówno odcinki plaż płatnych (dwa leżaki i parasol za około 25-30 euro za dzień) oraz plaż darmowych. Jeśli więc nie chcesz płacić za serwis plażowy, to z łatwością znajdziesz odcinek plaży darmowej.

Porada praktyczna: z Pizy do Marina di Pisa regularnie jeździ autobus linii 10. Autobus odjeżdża z dworca autobusowego Pisa Sesta Porta. Bilet można kupić w kasie (Biglietteria Autolinee Toscane).

Aktualny rozkład jazdy autobusów linii 10 możesz sprawdzić na oficjalnej stronie internetowej Autolinee Toscane. Zwróć uwagę, że od połowy czerwca do połowy września obowiązuje inny rozkład jazdy, niż w pozostałych miesiącach. W okresie letnim liczba połączeń do Marina di Pisa jest zwiększana.

Marina di Torre del Lago Puccini – piaszczysta i dzika plaża

Plaża w Marina di Pisa to dobry wybór dla tych, którzy do Pizy lecą samolotem, a później zwiedzają okolicę transportem publicznym. Nam o wiele bardziej podoba się piaszczysta plaża w Marina di Torre del Lago Puccini jednak można dostać się tam wyłącznie samochodem.

Plaża w Marina di Torre del Lago Puccini to propozycja dla osób, które cenią sobie dzikie, puste plaże, gdzie niewiele się dzieje. Nawet w lipcu i w sierpniu nie ma tutaj tłumów, a im dalej od parkingu, tym mniej osób spotkasz na plaży.

To miejsce upodobali sobie miłośnicy naturyzmu, którzy w północnej części Marina di Torre del Lago Puccini mają swoją plażę – spiaggia naturista Lecciona. Kawałek wcześniej przed tą plażą znajduje się Mamamia – modny klub szczególnie popularny wśród społeczności LGBTQ+.

Nadmorska dzielnica jest częścią 11-tysięcznego miasta Torre del Lago Puccini, w którym przez wiele lat mieszkał i tworzył słynny włoski kompozytor Giacomo Puccini. Przy plaży są dwa kempingi, hotel, kilka barów i restauracji. W centralnym punkcie miejscowości znajdują się plaże płatne, ale tuż obok – po obydwu stronach – rozciąga się kilkukilometrowy pas darmowej.

Porada praktyczna: kiedy dojedziesz do ronda przy plaży do wyboru będą dwa parkingi. Po lewej i po prawej stronie. Na parkingu po lewej stronie w ostatnich latach zdarzały się kradzieże i wybite szyby (warto poczytać opinie w internecie). Bezpieczniej wybrać parking po prawej stronie, czyli niebieskie linie pośrodku ulicy, pomiędzy barami, a restauracjami, gdzie przechodzi więcej ludzi. Jeśli będziesz w sezonie to wybierz prywatny parking Parcheggio Da Marco, na którym w ciągu dnia jest obsługa. Parcheggio Da Marco ma dobre opinie w internecie i uznawany jest za bezpieczny.

Calafuria koło Livorno – skalista plaża i zatoczki

Toskania to przede wszystkim długie i szerokie piaszczyste plaże, ale około 30 km na południe od Pizy zaczynają się klify, ukryte zatoczki i plaże otoczone skałami. Jeśli lubisz tego typu miejsca i masz do dyspozycji samochód, to warto tutaj przyjechać.

Skaliste plaże położone są wzdłuż drogi krajowej SS1, czyli popularnej trasy Aurelia. W mapach Google jako punkt odniesienia można wpisać Castello del Boccale – plaże są przed i za tym zamkiem.

Wybrzeże należy do trzech niewielkich wiosek: Calafuria, Punta Pacchiano i Quercianella. Poszczególne zejścia do morza są oznaczone i ponumerowane, chociaż niektóre z nich są starannie ukryte przed turystami.

Niespełna pół wieku temu, w trosce o krajobraz utworzono tutaj rezerwat przyrody. Dziś chętnie wypoczywa tu młodzież z pobliskiego Livorno, a turystów jest niewielu.

Porada praktyczna: miejsca parkingowe są oznaczone i znajdują się za białą linią, wzdłuż trasy SS1, bezpośrednio przy zejściach do poszczególnych plaż.

Piza – położenie i komunikacja

Piza położona jest nad rzeką Arno, około 90 km od Florencji – stolicy Toskanii oraz zaledwie 13 km od wybrzeża Toskanii czyli od brzegu Morza Tyrreńskiego. Miasto jest ważnym węzłem kolejowym oraz drogowym.

W pobliżu Pizy łączą się płatne autostrady A11 i A12, a dodatkowo w kierunku Florencji można pojechać bezpłatną drogą ekspresową „FI-PI-LI”. (wł. Strada di grande comunicazione Firenze-Pisa-Livorno). Natomiast na południe od miasta, w kierunku Rzymu, prowadzi Via Aurelia – na długich odcinkach bezpłatna droga szybkiego ruchu.

Ponadto w Pizie znajduje się międzynarodowe lotnisko Galileo Galilei (Aeroporto Internazionale Galileo Galilei), największy port lotniczy w Toskanii i jedenaste lotnisko pod względem liczby obsługiwanych pasażerów we Włoszech.

Bezpieczny parking w historycznym centrum Pizy

Parkingi w pobliżu Krzywej Wieży mają sporo negatywnych recenzji. Wystarczy poczytać komentarze w Google Maps sortując od najgorszych. Zdarzają się powybijane szyby, splądrowane samochody i kradzieże ewentualnego bagażu. Taka sytuacja trwa w tej okolicy od lat, chociaż ostatnio sporo się poprawiło.

Dlatego my zawsze parkujemy na strzeżonym parkingu „Pisa Tower Parking” przy Via Andrea Pisano 17 – to zaledwie 300 m od Campo dei Miracoli i Krzywej Wieży. Parking jest ogrodzony, monitorowany i dozorowany, a wolne miejsca kończą się około godz. 9:30. Dlatego latem warto przyjechać tutaj z samego rana lub dopiero po południu, kiedy zwalnia się część miejsc parkingowych.

Na „Pisa Tower Parking” znajdują się zarówno klasyczne miejsca parkingowe, ale także prywatne garaże do wynajęcia na godziny – kosztują niewiele więcej niż płatne miejsca parkingowe przy ulicy, a samochód jest bezpieczny i nie aż tak bardzo nagrzany od słońca. Na zdjęciu powyżej nasz samochód zaparkowany w jednym z takich garaży.

Porada praktyczna: postój na „Pisa Tower Parking” kosztuje 2 euro za godzinę. Natomiast godzina postoju w prywatnym garażu to koszt 3 euro za godzinę. Warto pamiętać, że parking czynny jest do godz. 20:30! Po tej godzinie nie można wyjechać z parkingu. Jeśli chcesz zostawić auto na noc, trzeba wybrać zamykany garaż.

Jak dojechać z portu lotniczego Piza do centrum miasta?

Port lotniczy w Pizie znajduje się praktycznie w centrum miasta. To rzadka sytuacja, aby lotnisko położone było zaledwie 1,5 km od centrum i od głównego dworca kolejowego Pisa Centrale. Natomiast z lotniska do Krzywej Wieży jest około 3 km, co sprawia, że w zasadzie ten dystans można przejść pieszo. Oczywiście pod warunkiem, że nie masz ze sobą dużych bagaży.

Jeśli natomiast podróżujesz z walizką, to z lotniska do centrum można podjechać kolejką Pisa Mover. Bilet kosztuje 6,50 euro w jedną stronę, a kolejka kursuje od 6:00 do 24:00 średnio co 10-15 minut (w zależności od pory dnia). W ostatnim czasie dodatkowo od 1 czerwca do 30 września wydłużono godziny kursowania Pisa Mover – aż do godz. 1:00 w nocy.

Przejazd Pisa Mover z lotniska do dworca kolejowego Pisa Centrale trwa około 5 minut.

Porada praktyczna: dokładne godziny kursowania Pisa Mover możesz sprawdzić na oficjalnej stronie https://pisa-mover.com/servizio-shuttle/

Co warto zobaczyć w pobliżu Pizy? Toskania i nie tylko!

Piza położona jest bezpośrednio przy skrzyżowaniu dwóch ważnych autostrad – biegnącej w stronę Florencji autostrady A11 oraz poprowadzonej wzdłuż wybrzeża Toskanii autostrady A12. Ponadto w mieście znajduje się stacja kolejowa i łączą się tutaj dwie ważne linie kolejowa. Poprowadzone są one podobnie do autostrad, czyli jedna linia biegnie wzdłuż wybrzeża, a druga w stronę Florencji.

To wszystko sprawia, że Piza jest świetną bazą wypadową do zwiedzania tego fragmentu Toskanii, ale też pobliskiego Parku Narodowego Cinque Terre, który leży w sąsiedniej Ligurii. Nawet jeśli nie zdecydujesz się na wynajem samochodu, to i tak całkiem sporo uda Ci się zobaczyć podróżując transportem publicznym.

Florencja

Stolica renesansu często bywa głównym celem turystów, którzy przylatują do Pizy. Miłośnicy sztuki zwiedzają Florencję niespiesznie, przez kilka dni. Natomiast inni do Florencji przyjeżdżają wyłącznie na kilkugodzinną wycieczkę.

Jeden dzień to zbyt krótko, aby odwiedzić światowej klasy muzea (takie jak Galleria degli Uffizi czy Galleria dell’Accademia), liczne zabytki i punkty widokowe, ale wystarczająco, aby poczuć namiastkę tutejszej atmosfery, zobaczyć słynną katedrę Santa Maria del Fiore, pospacerować wzdłuż brzegu rzeki Arno, przejść przez Ponte Vecchio (na zdjęciu powyżej), a na koniec – o zachodzie słońca – podziwiać panoramę miasta z Piazzale Michelangelo.

Florencja to kolebka renesansu i jedno z najchętniej odwiedzanych miast we Włoszech. Chociaż stolica Toskanii liczy „zaledwie” 360 tys. mieszkańców, to miasto odwiedza aż 11 milionów turystów rocznie. O Florencji mówi się, że to nie jest miasto z zabytkami. To miasto-zabytek, które jak magnes przyciąga turystów z całego świata. Nigdzie indziej nie sąsiaduje ze sobą tylu mistrzów renesansu. Tu przeprowadzali swoje eksperymenty Leonardo da Vinci i Galileusz, tu tworzyli najwięksi mistrzowie pędzla i dłuta: Giotto, Cimabue, Botticelli i Michał Anioł. Tutaj narodził się sympatyczny kłamczuch Pinokio i tutaj znajdują się światowej klasy muzea z bezcennymi dziełami sztuki.

Zobacz więcej:

• Florencja w 3 dni. Co warto zobaczyć? Praktyczny plan zwiedzania
• Parking we Florencji i strefy ZTL – gdzie bezpiecznie zaparkować?

Porada praktyczna: z Pizy do Florencji średnio co 30-45 minut jeżdżą pociągi regionalne. Aktualny rozkład jazdy możesz sprawdzić na oficjalnej stronie włoskich kolei trenitalia.com – bilet w jedną stronę kosztuje 9,30 euro. Na stronie Trenitalia wpisuj nazwy stacji po włosku, czyli Pisa Centrale oraz Firenze S. M. Novella (to główny dworzec kolejowy we Florencji).

Trattoria Zà Zà

Zaledwie 500 m od Piazza del Duomo znajduje się świetnie oceniana Trattoria Zà Zà. Warto zarezerwować wcześniej stolik, dzięki temu ominiesz kolejkę tłoczącą się przed wejściem do restauracji.

Trattoria Zà Zà to spora restauracja z kilkoma pięknymi salami, w których znajdują się unikalne meble i antyki. Wszystko w tej restauracji zostało zaprojektowane tak, abyś poczuł się jak ceniony gość, od uroczego wystroju po nienaganną obsługę.

W restauracyjnym menu znaleźć można najważniejsze przysmaki kuchni toskańskiej i kilka klasyków kuchni włoskiej. Jednak ceny – jak na Florencję – są przystępne.

Najważniejsze jest jednak jedzenie. Trattoria Zà Zà to popularne miejsce, a średnia ocena w google 4.5/5 na podstawie – uwaga – aż 29 000 opinii, mówi sama za siebie. Nie muszę więc dodawać, że wszystko co zamówiliśmy, było pyszne. Uroku dodaje profesjonalna obsługa i piękne, klimatyczne wnętrze restauracji.

Trattoria Zà Zà
Piazza del Mercato Centrale 26 r, Florencja

Lukka

Po Florencji i Sienie, Lukka jest moim trzecim ulubionym miastem w Toskanii. Lukka jest także jednym z nielicznych włoskich miast, w którym w całości zachowały się renesansowe mury obronne. Szczelnie otaczają one całe zabytkowe centrum tworząc ponad 4-kilometrowy pierścień. Miasto przyjemnie zwiedza się pieszo, ponieważ najważniejsze place i zabytki znajdują się blisko.

W centrum uwagę przyciąga Piazza dell’Anfiteatro (na zdjęciu powyżej). To charakterystyczny plac o owalnym kształcie powstały na fundamentach rzymskiego amfiteatru. Dziś jest on symbolem Lukki. Inne miejsca, które trzeba zobaczyć w trakcie spaceru po mieście to Piazza San Michele i znajdujący się na nim słynny kościół San Michele in Foro, położony nieopodal kościół San Frediano oraz katedra San Martino.

Warto także pospacerować po uliczkach handlowych: Via Fillungo, Via Santa Lucia oraz Via del Battistero, przy których znajdują się bary, eleganckie butiki, sklepy z lokalnymi produktami i pamiątkami oraz zwykłe, rodzinne sklepiki.

Po 230 schodach można wyjść na średniowieczną wieżę Torre Guinigi. Spośród około 130 średniowiecznych wież jakie znajdowały się w mieście, jako jedyna, wraz z pobliską Torre delle Ore, pozostała nienaruszona, podczas gdy wszystkie inne zostały „skrócone” lub zburzone w XVI wieku. Na szczycie Torre Guinigi rosną stare drzewa dębu ostrolistnego. To symbol odrodzenia i siły rodu Guinigi, który wzniósł tę wieżę. Wieża ma 45 metrów wysokości, a z jej tarasu rozciąga się widok na dachy Lukki, katedrę San Martino i otaczające miasto wzgórza. Na północnym zachodzie widać Alpy Apuańskie, a na północnym wschodzie – Apeniny.

Porada praktyczna: pociągi pomiędzy Pizą, a Lukką w godzinach szczytu kursują nawet co pół godziny. Bilet w jedną stronę kosztuje 3,90 euro. Natomiast czas podróży to zaledwie 27 minut. Historyczne centrum Lukki położone jest zaledwie 10 minut spacerem od dworca kolejowego.

Massa oraz Marina di Massa

Na północnym wybrzeżu Toskanii znajduje się wakacyjny kurort Marina di Massa, który jest nadmorską dzielnicą znajdującego się kilka kilometrów dalej, 70-tysięcznego miasta Massa. W Marina di Massa znajdują się piaszczyste plaże, na których z jednej strony podziwiać można turkusowe morze, a z drugiej pobliskie szczyty Alp Apuańskich (na zdjęciu powyżej). Oddalone są one o zaledwie kilkanaście kilometrów od linii wybrzeża. Spacerując wzdłuż promenady, warto zwrócić uwagę na charakterystyczne wille w stylu liberty oraz bary i restauracje serwujące świeże ryby i owoce morza.

Turyści wypoczywający na plażach Marina di Massa często nie zdają sobie sprawy, że niespełna 5 km dalej znajduje się urokliwa starówka z przepięknym Placem Pomarańczy (Piazza Aranci), historycznym zamkiem i romantycznymi uliczkami. Na parterze odrestaurowanych kamienic przy Via Dante Alighieri znajdują się liczne restauracje i puby. Natomiast z tarasu widokowego przy zamku rozpościera się przepiękny widok na wybrzeże Versilia.

Porada praktyczna: jeśli zamiast typowo włoskiej atmosfery szukasz miejscowości bardziej elitarnej, to zamiast Marina di Massa, wybierz sąsiednie Forte dei Marmi. To elegancki kurort z płatnymi plażami, butikami znanych projektantów i luksusowymi 4 i 5-gwiazdkowymi hotelami. Forte dei Marmi upodobali sobie włoscy celebryci i politycy. Regularnie wypoczywa tu najsłynniejsza włoska blogerka modowa Chiara Ferragni, piosenkarz Fedez, czy wicepremier Włoch – Matteo Salvini.

San Gimignano

San Gimignano to nasze ulubione małe miasteczko Toskanii. W 1990 r. – jako jedno z pierwszych we Włoszech – zostało wpisane na Listę Światowego Dziedzictwa Kulturowego UNESCO. Ze względu na widoczne z daleka, świetnie zachowane kamienne wieże bywa nazywane „średniowiecznym Manhattanem”. Na jedną z nich – czyli na górującą nad ratuszem Torre Grossa – można wejść, aby podziwiać panoramę miasta oraz winnic i toskańskich wzgórz, które otaczają okolicę.

Natomiast na sąsiedniej wieży Torre Salvucci otwarto niedawno apartament, który każdy może wynająć. San Gimignano zachowało swój średniowieczny charakter i urok, a przy tym jest zadbane, odrestaurowane i bardzo klimatyczne.

Zanim jednak dojdziesz do słynnych wież zwróć uwagę na historyczne mury obronne i zabytkową bramę Porta San Giovanni, którą wchodzi się do miasta. Następnie od Porta San Giovanni w stronę głównego placu prowadzi klimatyczna Via San Giovanni, która przechodzi Via San Matteo.

W centralnej części San Gimignano praktycznie obok siebie znajdują się trzy miejskie place: Piazza della Cisterna (z dwoma słynnymi lodziarniami i XIII-wieczną, ośmiokątną studnią z trawertynu), Piazza del Duomo (przy którym znajduje się katedra) i Piazza delle Erbe.

Zobacz więcej:

• San Gimignano – czyli średniowieczny Manhattan w sercu Toskanii

Porada praktyczna: urocze San Gimignano to jedno z tych miejsc, dla których będąc w Pizie warto wypożyczyć samochód. Mając do dyspozycji auto można też zobaczyć pobliską Volterrę albo malutkie Monteriggioni. Wszystkie trzy miasteczka uznawane są za jedne z najbardziej malowniczych miejscowości Toskanii.

Gelateria Dondoli

Przy Piazza della Cisterna znajdują się dwie znakomite, konkurujące ze sobą i wielokrotnie nagradzane lodziarnie: Gelateria Dondoli i Gelateria dell’Olmo. My uwielbiamy tę pierwszą.

Kiedy po raz pierwszy byliśmy w San Gimignano to Gelateria Dondoli i Gelateria dell’Olmo miały bardzo porównywalne oceny w internecie i do obydwu ustawiały się długie kolejki. Jednak na przestrzeni lat sporo się zmieniło. Przy Gelaterii Dondoli wciąż zobaczyć można sporą kolejkę, a oceny w google (4.6/5) potwierdzają, że lodziarnia trzyma wysoki poziom. Tymczasem do Gelaterii dell’Olmo kolejki są krótsze, a czasem nie ma ich wcale. Ponadto w ostatnich latach ich ocena spadła do 3.9/5.

Właścicielem Gelaterii Dondoli jest Sergio Dondoli. Znany, lubiany i powszechnie szanowany zwycięzca wielu konkursów na najlepsze lody. Jego lodziarnia od lat jest na szczycie wszystkich włoskich i światowych rankingów na najlepsze lody.

Jednym z jego najsłynniejszych smaków, obecnie prawdziwym klasykiem, jest Crema di Santa Fina (patronka toskańskiego miasta) oparta na laskach wanilii, bourbonie i szafranie, z którego od wieków słynie z San Gimignano.

Lodów o ciekawych smakach jest tu zresztą mnóstwo. Chociażby Champelmo – czyli sorbet z różowego grejpfruta i wina Vernaccia – uznany przez magazyn kulinarno-winiarski „Gambero Rosso” za najlepsze lody 2006 r.

Z kolei Crema de’ Pazzi to krem jajeczny, z gorzką skórką pomarańczy, wiórkami gorzkiej czekolady, z prażonymi migdałowymi oraz z dodatkiem likieru Grand Marnier.

Pyszne są też lody o smaku Michelle – z szafranem z San Gimignano, migdałami, miodem i skórką gorzkiej pomarańczy.

Bolgheri

Maluteńkie Bolgheri zasłynęło za sprawą malowniczej drogi, która prowadzi do miasteczka. Długa, asfaltowa aleja biegnąca po niewielkich pagórkach z obu stron otoczona jest gęsto posadzonymi stuletnimi cyprysami. To tak typowy dla Toskanii widok, ale jednocześnie tak rzadkie nagromadzenie tylu wysokich cyprysów, ciągnących się przez pięć kilometrów. Droga prowadząca do Bolgheri powszechnie uważana jest za najpiękniejszą aleję Toskanii.

Za tymi cyprysami, na toskańskich pagórkach ukryte są winnice, gospodarstwa agroturystyczne z basenami, prywatne wille i restauracje. I to nie byle jakie. Trzeba uważnie czytać menu i kartę win, ponieważ wina za setki lub nawet tysiące euro za butelkę wcale nie są tutaj rzadkością. Niektórzy przyjeżdżają tutaj przede wszystkim dla słynnego wina.

Il Macello di Bolgheri

Samo Bolgheri to miejsce na krótki spacer. Najlepiej przyjechać tu na kolację, na kuchnię typowo toskańską do jednej z wielu świetnych restauracji. W Bolgheri mamy swoje trzy ulubione miejsca. Pierwsze z nich to Enoteca Tognoni, która znajduje się w samym sercu Bolgheri. Natomiast dwie kolejne restauracje, to znajdujące się obok siebie, pomiędzy winnicami Il Macello di Bolgheri oraz Osteria Magona.

Wizyta we wszystkich trzech restauracjach to doświadczenie kulinarne, które najlepiej zaplanować z wyprzedzeniem. W sezonie letnim wszystkie trzy restauracje co wieczór mają komplet gości dlatego stolik trzeba rezerwować z co najmniej kilkudniowym wyprzedzeniem.

W każdym z tych miejsc serwują kuchnię typowo toskańską, z dużym naciskiem na wysokiej jakości, lokalne mięso. Warto zamówić dania z chianiną (delikatne mięso z charakterystycznej białej rasy krów z doliny Val di Chiana przygotowywane jest pod różną postacią), dania z truflami (to specjalność Toskanii, Umbrii i Piemontu) czy bistecca alla fiorentina, co jest flagowym daniem Toskanii. Zamawiając bistecca alla fiorentina zapytaj o wagę. Porcja jest spora dlatego najlepiej zamówić jedną na dwie osoby.

Il Macello di Bolgheri
Località Vallone dei Messi 14, Bolgheri

Piombino

Z uwagi na swoją lokalizację Piombino znacząco wyróżnia się na mapie Toskanii. Strategiczne położenie miasta już w przeszłości doceniali Etruskowie. Znajduje się tutaj drugi co do wielkości port w regionie, a miejska starówka zbudowana została na wysuniętym w głąb morza cyplu. Po przyjeździe do miasta, początkowo tego nie widać, ale Piombino z trzech stron otoczone jest morzem. Dokładnie w tym miejscu łączą się ze sobą dwa włoskie morza: Morze Liguryjskie i Morze Tyrreńskie.

Zwiedzanie Piombino najlepiej rozpocząć od Piazza Bovio, który jest sercem miasta. To reprezentacyjny punkt Piombino, z trzech stron otoczony morzem. Naturalnym przedłużeniem placu jest Corso Vittorio Emanuele II – główna ulica zabytkowego centrum, wzdłuż której znajdują się bary, restauracje i sklepiki z lokalnymi produktami. Warto zwrócić uwagę na Palazzo Comunale, czyli ratusz z charakterystyczną wieżą. Nieopodal znajduje się XIII-wieczny zamek, w którym obecnie mieści się muzeum.

Zobacz więcej:

• Piombino – urokliwa starówka z widokiem na morze, drugi port Toskanii

Porada praktyczna: kilka kilometrów od Piombino znajduje się Zatoka Baratti – jedna z najpiękniejszych plaż Toskanii, z połyskującymi w słońcu drobinkami rudy żelaza, które w przeszłości tutaj wytapiano, a obecnie zmieszały się z piaskiem. Tuż obok leży Populonia. W VI w. p.n.e. było to jedno z najważniejszych miast etruskich. Później była to chluba na mapie rzymskiej, a teraz mieści się tam muzeum archeologiczne na świeżym powietrzu.

Restauracja L’OSTEria

W bocznej uliczce, w pobliżu ratusza znajduje się restauracja L’OSTEria. Jej opinia w Google to aż 4.8/5. Wybraliśmy się tam na kolację, ale za pierwszym razem – mimo że był to środek tygodnia – nie było wolnych stolików. Zrobiliśmy więc rezerwację i wróciliśmy kolejnego wieczoru.

W L’OSTEria ceny są stosunkowo niskie, kuchnia znakomita, a obsługa bardzo życzliwa. Na przystawkę jedliśmy tatar wołowy, na danie główne rybę i przepiórkę, a na deser torcik czekoladowy. Menu jest tu w większości sezonowe, chociaż tatar i torcik można zamówić przez cały rok (zmieniają się tylko dodatki do tatara). Znakomite miejsce, niedrogie, pamiętajcie tylko o rezerwacji!

L’OSTEria
Via Ferruccio Francesco 25, Piombino

Cinque Terre

Mimo, że Cinque Terre nie leży w Toskanii, tylko w sąsiedniej Ligurii, to z roku na rok przyciąga coraz większe tłumy turystów nawet jeśli mają oni do pokonania spory dystans. Cinque Terre jest naprawdę spektakularne więc jeśli będziesz w Pizie, to warto zajrzeć też do Ligurii.

Cinque Terre to pięć dawnych rybackich miasteczek, wpisanych na listę UNESCO. Połączone są linią kolejową oraz siecią pieszych szlaków, w tym słynną Sentiero Azzurro, która prowadzi klifami nad morzem i pozwala przejść całą trasę między miejscowościami.

Najłatwiejszy fragment to Via dell’Amore czyli Droga Miłości pomiędzy Riomaggiore a Manarolą (wstęp na nią jest dodatkowo płatny). Do wszystkich miejscowości można też wygodnie dotrzeć pociągiem kursującym linią z La Spezii do Levanto.

Każde miasteczko Cinque Terre ma własny charakter. Monterosso jako jedyne ma dużą i piękną plażę. Vernazza wygląda jak z pocztówki i jest najładniejsza ze wszystkich miasteczek. Corniglia leży wysoko na klifie i jest jedyną miejscowością Cinque Terre bez bezpośredniego dostępu do morza. Manarola słynie z punktu widokowego oznaczonego w mapach google jako „Manarola Overlook Viewpoint”. Natomiast w Riomaggiore kolorowe domy stromo „opadają” w stronę turkusowego morza.

Porada praktyczna: w Cinque Terre obowiązują opłaty za wejście na główne szlaki piesze. Można kupić zwykłą Cinque Terre Card upoważniającą do przemieszczenia się po ścieżkach lub Cinque Terre Card Treno, która umożliwia dodatkowo nielimitowane przejazdy pociągami regionalnymi na trasie La Spezia – Levanto.

Z Pizy należy pojechać pociągiem do La Spezia. Tam na dworcu kolejowym można kupić Cinque Terre Card Treno i wsiąść do kolejnego pociągu do Cinque Terre. Alternatywnie Cinque Terre Card Treno można też kupić na oficjalnej stronie Parku. Rozkład jazdy pociągów z Pizy do La Spezia oraz pomiędzy La Spezia, a miasteczkami Cinque Terre możesz sprawdzić na oficjalnej stronie włoskich kolei trenitalia.com

Tellaro

Na koniec chciałbym Ci polecić jeszcze jedno urokliwe miejsce. Na pograniczu Ligurii i Toskanii, w cieniu rozdeptywanego przez turystów Cinque Terre, leży malutkie Tellaro. Miasteczko pod względem architektury i położenia jest bardzo podobne do słynnej Vernazzy, czy Riomaggiore, ale jeśli chodzi o atmosferę, to jest jednak zupełnie inne. Mniej skomercjalizowane, mniej kolorowe, a przez to bardziej naturalne i rzadziej odwiedzane przez turystów. Kilka lat temu amerykański kanał informacyjny CNN określił Tellaro mianem jednej z 7 najpiękniejszych wiosek w Europie.

Tellaro znalazło się także na prestiżowej liście „I Borghi più belli d’Italia”, czyli w zestawieniu najpiękniejszych wsi i małych miasteczek we Włoszech.

Tellaro położone jest na najdalej wysuniętym na wschód krańcu Golfo dei Poeti, czyli Zatoki Poetów. Skąd ta nazwa? Pochodzi od poetów i pisarzy, którzy szukali inspiracji spędzając czas nad zatoką. Wśród nich byli między innymi dwaj słynni Brytyjczycy – Lord Byron i David Herbert Lawrence.

Zobacz więcej:

• Tellaro w Ligurii – jedna z 7 najpiękniejszych wiosek w Europie

Porada praktyczna: podróż transportem publicznym z Pizy do Tellaro wymaga aż dwóch przesiadek dlatego zwiedzając okolicę warto jednak rozważyć wynajem samochodu, o czym wspominałem w jednym z poprzednich akapitów. Jeśli jednak zdecydujesz się na podróż bez samochodu, to najpierw należy pojechać pociągiem z Pizy do La Spezia, następnie autobusem linii S z La Spezia do Lerici (przystanek przy Via Matteotti – Incr. Per Tellaro), a stamtąd kolejnym autobusem komunikacji miejskiej ATC z Lerici do Tellaro.

Piza i okolica to nie wszystko. Co jeszcze zobaczyć w Toskanii?

W powyższym przewodniku skupiłem się przede wszystkim na propozycjach wycieczek wokół Pizy. Jeśli jednak przyjeżdżasz do Toskanii na dłużej, to zobacz do mojego przewodnika po regionie. To najbardziej rozbudowany przewodnik na blogu. Jest darmowy i regularnie aktualizowany.

Natomiast w oddzielnym przewodniku opisuję najpiękniejsze plaże Toskanii i nadmorskie miejscowości.

Zobacz także polecane przez nas, sprawdzone noclegi w Toskanii.

Miło mi, że dotarłeś lub dotarłaś do końca tego przewodnika. Jeśli artykuł okazał się pomocny, zostaw proszę komentarz u dołu.

• Masz pytania? Napisz komentarz poniżej. Otrzymam powiadomienie i odpowiem Ci zazwyczaj w ciągu jednego dnia. Wróć tu na drugi dzień i sprawdź moją odpowiedź (nie czekaj na mailowe powiadomienie o odpowiedzi).
• Będzie nam miło, jeśli dołączysz do 69 000 osób, które obserwują nasze konto na instagramie.
• Prowadzimy też największy w Polsce włoski profil bloga na Facebooku, który zgromadził 173 000 zaangażowanych obserwatorów.
• Zapraszamy również na największą Facebookową Grupę miłośników Włoch, która liczy ponad 100 000 Członków. Tam porad udzielają także Czytelnicy!